2022 елның 1 сентябреннән эш бирүчеләр өчен үзгәрешләр

2022 елның 14 июлендәге 266-ФЗ номерлы Федераль закон, 2022 елның 1 сентябреннән үз көченә керә, персональ мәгълүматлар исемлеген шактый киңәйтте, аларны эшкәртү һәм тарату турында алдан Роскомнадзорга хәбәр итәргә кирәк булачак.

Исегезгә төшерәбез, хәзерге вакытта персональ мәгълүматларны эшкәртә башлаганчы, компания, мәҗбүри рәвештә, Роскомнадзорга (27.07.2006 ел, № 152-ФЗ Федераль законның 22 маддәсенең 1 өлеше) эшкәртү турында хәбәр итәргә тиеш. Әлеге бурыч оешмаларга да, шәхси эшмәкәрләргә дә кагыла. Әмма бу гомуми кагыйдә, аннан төшереп калдыру бар. Шәхси мәгълүматларны эшкәртә башлаганчы, Роскомнадзорга (хезмәт мөнәсәбәтләре кысаларында шәхси мәгълүматлар ала торган) һәм физик затларның шәхси мәгълүматларын үзләре белән төзелгән килешүне үтәү максатларында гына кирәк булган компанияләргә (мәгълүматларны физик затның ризалыгыннан башка өченче затларга тапшырмыйча) хәбәр итү таләп ителми. 

Роскомнадзорның алдан хәбәр итүен һәм шәхси мәгълүматны эшкәртүне таләп итми. Моннан тыш, Роскомнадзор хәбәреннән башка, физик затны оешма яки шәхси эшмәкәр территориясенә бер тапкыр кертү өчен кирәк булган шәхси мәгълүматларны эшкәртү рөхсәт ителә.

2022 елның 1 сентябреннән барлык санап үтелгән очракларда компанияләр Роскомнадзорга шәхси мәгълүматларны җыю һәм эшкәртү нияте турында хәбәр итәргә тиеш булачак. Хәбәрнамәне ведомствога мәгълүматларны эшкәртә башлаганчы җибәрергә кирәк булачак. Югыйсә, компанияләр Роскомнадзорга контроль вәкаләтләрен гамәлгә ашыру өчен кирәкле мәгълүматларны тапшырмаган өчен штрафка тартылачак.

Кайсы очракларда Роскомнадзор хәбәрнамәсе кирәк булачак
2022 елның 1 сентябреннән компанияләр түбәндәге персональ мәгълүматларны эшкәртү нияте турында Роскомнадзорга хәбәр итәргә тиеш (2006 елның 27 июлендәге 152-ФЗ номерлы Федераль законның 22 ст. 2 өлешенең яңа редакциясе).:

хезмәт законнары кысаларында алына һәм эшкәртелә торган;
физик зат белән килешү төзегәндә алына торган, аның буенча шәхси мәгълүматлар таратылмый һәм өченче затларга физик затның ризалыгыннан башка бирелми һәм компания тарафыннан бары тик төзелә торган килешүне үтәү өчен генә кулланыла;
тиешле оешмалар һәм берләшмәләр тарафыннан эшкәртелә торган иҗтимагый берләшмәләр яки дини оешмалар әгъзалары һәм анда катнашучыларга караган;
рөхсәт ителгән физик зат тарату өчен;
үз эченә физик затларның фамилияләрен, исемнәрен һәм әтисенең исемнәрен генә ала;
физик затны компания урнашкан территориягә бер тапкыр кертү максатларында яисә башка шундый ук максатларда кирәк.
Шулай итеп, эш бирүче яки физик затлар белән килешүләр төзергә җыенучы теләсә кайсы компания һәм ШЭ Роскомнадзорга шәхси мәгълүматларны эшкәртү нияте турында алдан хәбәр итәргә тиеш булачак. Өстәвенә, үз хезмәткәрләренең мәгълүматларын эшкәртүне гамәлгә ашыручы гамәлдәге эш бирүчеләргә дә әлеге бурыч кагылачак. Алар барысы да Роскомнадзорга хезмәткәрләр белән хезмәт мөнәсәбәтләрен рәсмиләштерү өчен кирәкле мәгълүматларны җыюны планлаштырулары турында хәбәр җибәрергә тиеш булачак.

Шунысын да билгеләп үтәргә кирәк, төгәл бер төркем персоналларга (аерым алганда, хезмәт килешүләрен төзү өчен кирәкле мәгълүматларны) киләчәк эшкәртү турында хәбәр итү берничә тапкыр таләп ителә. Димәк, эш бирүчегә яңа хезмәткәр вазыйфасына рәсмиләштерергә ниятләгән саен хәбәрнамәне Роскомнадзорга җибәрергә кирәкми. Әлеге максатларда эш бирүче тиешле мәгълүматларны эшкәртү белән шөгыльләнә торган ведомство хәбәр итә торган бер хәбәр дә җитә.

Шул ук вакытта персональ мәгълүматларны эшкәртү компьютер техникасы (смартфоннар) ярдәмендә башкарылса гына, мондый хәбәрнамәне тапшырырга кирәк. Әгәр компания автоматлаштыру чараларын кулланмыйча гына, аларны кәгазь журналга, китап яки дәфтәргә язып, персонал җыюны планлаштыра икән, Роскомнадзорга хәбәр итәргә кирәкми (27.07.2006 ел, № 152-ФЗ Федераль законның 22 ст.2 ө.). Әгәр дә шәхси мәгълүматларны компьютерга, планшетка яки смартфонга кертү планлаштырыла икән, Роспотребнадзорның алдан хәбәреннән башка булмый инде.

Персональ мәгълүматлар җыю турында Роскомнадзорга ничек хәбәр итәргә
Хәбәрнамәне закон белән җибәрүнең конкрет вакыты билгеләнмәгән. Иң мөһиме-теге яки бу персональ мәгълүматларны эшкәртә башлаганчы Роскомнадзорга хәбәр итү. Хәбәрнамә раслау формасы буенча тапшырыла. Роскомнадзор боерыгы белән 30.05.2017 № 94. Аны РФ субъекты буенча Роскомнадзор идарәсенә салым органында компаниянең теркәлү урыны буенча тапшырырга кирәк. Хәбәрнамәдә күрсәтергә кирәк (27.07.2006 ел, № 152-ФЗ Федераль законның 22 ст. 3 өлеше):

компаниянең исеме (шәхси эшмәкәрнең фамилиясе) һәм аның адресы;
шәхси мәгълүматларны эшкәртү максаты (мәсәлән, хезмәт килешүләре төзү);
шәхси мәгълүмат категорияләре (аерым алганда, хезмәт хокук мөнәсәбәтләрен рәсмиләштерү өчен кирәкле шәхси мәгълүматлар);
шәхси мәгълүматлар эшкәртелә торган субъектларның категорияләре (компания хезмәткәрләре, сатып алучылар һ. б.);
шәхси мәгълүматларны эшкәртүнең хокукый нигезе;
шәхси мәгълүматлар белән гамәлләр исемлеге, шәхси мәгълүматларны эшкәртүнең кулланыла торган ысулларының Гомуми тасвирламасы (мәсәлән, персональ мәгълүматларны автоматлаштырылган рәвештә эшкәртү, челтәр буенча алынган мәгълүматны тапшыру яки шәхси мәгълүматларны катнаш эшкәртү һ. б.);
компаниянең шифрлы (криптографик) чаралары һәм әлеге чараларның атамалары булуы турында мәгълүмат;
Персональ мәгълүматларны эшкәртүне оештыру өчен җаваплы хезмәткәрнең исем-фамилиясе, элемтә өчен телефон номеры, почта адресы һәм электрон почта адресы;
персональ мәгълүматларны эшкәртә башлау өчен күз алдында тотылган көн;
персональ мәгълүматларны эшкәртүне туктату вакыты яки шарты;
шәхси мәгълүматларны эшкәртү процессында трансградик тапшыруның булуы яки булмавы турында белешмәләр;
шәхси мәгълүматларны үз эченә алган мәгълүмат базасының урнашу урыны турында белешмәләр;
шәхси мәгълүматларның куркынычсызлыгын тәэмин итү турында мәгълүмат.
Хәбәрнамәне түбәндәге ысуллар белән җибәрергә мөмкин:

кәгазьдә,
көчәйтелгән квалификацияле электрон култамга кулланып, электрон рәвештә,
ЕИА аутентификациясе чараларын кулланып, электрон рәвештә.
Компаниядән хәбәрнамә алгач, Роскомнадзор аны 30 көн дәвамында шәхси мәгълүматлар операторларының махсус реестрына кертә, аның ярдәмендә теләсә кайсы кеше теге яки бу компаниянең аның мәгълүматларын җыю һәм эшкәртүен законлы рәвештә тикшерә ала.

Роскомнадзор белдерүе өчен штрафлар
Әгәр эш бирүче яки физик затлар белән килешүләр (килешүләр) төзергә планлаштыручы теләсә кайсы башка компания, шул исәптән үзенең рәсми сайты аша, персональ мәгълүматларны эшкәртү турында Роскомнадзорга хәбәр тапшырмаса, аны РФ КоАП 19.7 ст.буенча штрафка тартачаклар. Әлеге норма мәгълүматларны дәүләт контролен (күзәтчелеген) гамәлгә ашыручы дәүләт органына тапшырмаган яисә вакытында тапшырмаган өчен административ җаваплылык билгели.

Оешманың вазыйфаи затлары өчен штраф күләме 300 сумнан 500 сумга кадәр тәшкил итәчәк. Шул ук штрафны Роскомнадзор алдан хәбәр итмичә генә шәхси мәгълүматларны эшкәрткән шәхси эшмәкәр дә түләячәк. Шул ук вакытта оешмалар өчен штраф 3 000 сумнан 5 000 сумга кадәр билгеләнә.